Đến lúc dọn cơm, con vẫn đang nối đường ray đồ chơi ngang lối vào bếp. Ba hỏi “Con cất đường ray được không?” Con giữ khúc ray vừa lắp rồi nói “Không!”. Ba cần lối đi để bưng đồ ăn, còn con đang chơi dở.
Cô gợi ý ba mẹ tự hỏi một câu trước khi lên tiếng. Nếu con trả lời “không”, mình có thể chấp nhận câu trả lời ấy không?
Lối đi cần trống, phần con đang chơi có thể giữ lại
Ba thử nhìn xem cần cất cả bộ đường ray hay chỉ cần dời mấy khúc chắn lối. Nếu phần sát tường vẫn an toàn, con có thể chơi tiếp ở đó. Ba mẹ có thể làm cho việc cần làm nhỏ lại trước khi yêu cầu con dừng một trò đang thích.
Nếu đã lỡ hỏi rồi, ba vẫn có thể nói lại. “Ba hỏi chưa rõ. Mình cần chừa lối đi. Đoạn con đang nối ở sát tường có thể để lại.” Rồi chỉ vào khúc ray cần dời. Con có thể vẫn tiếc. Ba có thể đáp “Con đang nối dở, ba thấy rồi.”
Hiệp hội Montessori Quốc tế (AMI) khuyên giữ ít giới hạn, nói rõ và thực hiện nhất quán với trẻ nhỏ. Khi có nguy cơ ngay trước mắt, chẳng hạn con sắp chạm vào nồi nóng, người lớn cần đưa con ra khỏi chỗ nguy hiểm ngay. Ba mẹ có thể nói ngắn gọn khi con đã an toàn. Hướng dẫn về giới hạn của AMI
Chỉ hỏi điều ba mẹ có thể để con chọn
Khi còn đủ thời gian cho cả hai cách, ba có thể chỉ vào khúc ray và hỏi “Con nhấc khúc này sang thảm hay để ba nhấc?” Có trẻ sẽ chỉ tay hoặc đưa khúc ray cho ba. Hãy chờ một chút để con có dịp đáp lại. Nếu con nói “không” với cả hai, ba có thể báo “Ba sẽ dời mấy khúc ở lối đi sang thảm” rồi làm phần cần làm. Hôm phải dọn ngay, ba có thể nói trước rồi tự dời mấy khúc chắn lối. Gợi ý của ZERO TO THREE về lời từ chối và lựa chọn
Còn nếu ba hỏi con có muốn giúp đặt thìa lên bàn không và con lắc đầu, ba có thể đáp “Ừ, để ba đặt.” Lần ấy, lời mời chỉ cần dừng ở đó.
Một tiếng “không” cũng có thể đến vì con muốn tự làm, chưa hiểu mình cần làm gì, hoặc đang mệt. Nếu lời từ chối cứ lặp lại ở cùng một bước, hãy để ý đúng lúc con bắt đầu quay đi hay gạt tay. Chi tiết ấy giúp ba mẹ biết nên nói rõ hơn, cho con thử trước hay xem lại điều đang làm con khó chịu.
Nếu việc phản đối kéo dài và cản trở rõ việc ăn, ngủ, chơi hay chăm sóc hằng ngày, hoặc ba mẹ lo về cách con giao tiếp và phát triển, hãy trao đổi với bác sĩ nhi khoa. Ba mẹ có thể kể một tình huống cụ thể, gồm việc xảy ra ngay trước đó và cách con đáp lại. Hướng dẫn của CDC khi gia đình lo về sự phát triển
Đọc thêm
Trao đổi về giáo dục Montessori với Cô qua Zalo. Tin nhắn đầu tiên chưa cần tên, ảnh hoặc thông tin sức khỏe riêng của trẻ.